dinsdag 30 oktober 2018

Kleine stappen, lange adem

Weer onderweg met veel koffers, in Mali een stuk makkelijker voor me.
Tussen Den Haag en Here Bugu ligt de stopplaats Bamako. Tegenwoordig met recht voor mij een springplank. Springen we deze keer wel…. of beter niet? Laat ik dat aan iedereen weten... of beter niet? Hoe onveilig is onveilig en voor wie?
Maar het is ook de plek waar ik een paar dagen ongestoord met Baba aan de boekhouding kan werken, weg van de dagelijkse drukte op Here Bugu, waar we spullen kunnen inslaan, interessante mensen ontmoeten, ideeën opdoen en evalueren.

Door de omstandigheden in Mali hebben we moeten bijsturen. Het schooltje is kleiner geworden. Er is nu één klas met ongeveer 40 kinderen uit de buurt die voorbereidend onderwijs krijgen om in te kunnen stromen in het openbaar onderwijs. Als dat tenminste beschikbaar is. En die elke dag genieten van alle speel- en spelmogelijkheden. Daarnaast hebben we een aantal korter en langer durende opleidingen voor jongeren en jonge volwassenen. Het maken en bekleden van stoelen, het vlechten van tassen, de fabricage van kippengaas en binnenkort begint de leeropleiding. Maar, het kan niet alleen bij opleiden blijven. Wanneer je mensen opleidt moet je, in ieder geval de meest gemotiveerden, ook helpen om er hun brood mee te kunnen verdienen. Dat doen we door kleine bedrijfjes op te starten onder de paraplu van Here Bugu. Daarbij zijn natuurlijk ook weer tal van uitdagingen te overwinnen. Verder moest er na de regenperiode aan de onbegaanbare weg gewerkt worden, de omgevallen muur hersteld en nieuwe gebouwd en de allergrootste klus de bouw van de tweede watertoren voor de watervoorziening inclusief de waterleiding van nu 4 hectares.
De heetste periode loopt op zijn eind. De komende maanden zijn het beste wat klimaat betreft. In de volgende foto’s wat indrukken van het vele werk dat verzet wordt.

Fournituren voor de tassen inslaan op de markt
Tijd en rust voor de boekhouding



In het grote park van Bamako staat een replica van de moskee van Djenné. Er zijn heel wat inwoners van de hoofdstad die deze wereldberoemde moskee, die samen met de stad Djenné op de werelderfgoedlijst staat, nooit in het echt gezien hebben. Het is de stad van de voorouders van Baba die als meestermetselaars aan deze moskee werkten. Nu wordt de stad vanuit drie zijden ernstig bedreigd door de aanwezigheid van veel milities en de afwezigheid van het regeringsleger. De vrouwen van onze armbanden wonen allen in Djenné. Zij klagen niet maar de omstandigheden zijn bar en boos. Djenné ligt aan de andere kant van de Niger. Normaal kom je er via een pont en de bevoorrading moet nu ook voor het grootste deel vanaf deze kant komen. Door de grote regenval is het water nu echter tijdelijk zo hoog dat de pont niet vaart en de bevolking is aangewezen op de 'pinassen' om over te steken en zo hun goederen op te halen. Zo ook een van de armbandenvrouwen die naar deze kant, waar de doorgaande weg naar Mopti loopt, is gekomen om een pakket nieuwe kralen op te halen. We hebben weer een grote opdracht gekregen. Binnenkort zal ik hier weer samen met ze aan kunnen werken.
Ook de olievaten moeten overgezet
Blij met haar pakket waarmee ze weer een tijdje vooruit kunnen
De oudste muur is omgevallen omdat een zware boom er op terecht kwam bij een storm. Er wordt hard aan gewerkt om het gat te dichten want de muur is een belangrijke bescherming.
De samenwerkingsoefeningen aan het begin van de dag worden zonder onderbreking voortgezet, ook met alle nieuwelingen van de verschillende opleidingen.

De watertoren, le chateau d'eau

De basis meet drie bij drie. Het fundament ligt 1,5 meter diep en daarop verrijzen de vier pijlers.
Op 8 meter hoogte ligt het laatste platform, alle cement wordt met kleine emmertjes en vele handen naar omhoog doorgegeven.


Het bovenste platform
In Nederland zou dit ondenkbaar zijn
Langs de waterleidingbuis kijk je naar beneden
De binnenkant van het reservoir dat er nu bovenop is gebouwd
Werkzaamheden aan de waterleiding

De koeien

Het koeien project, een project dat dient als sociale verzekering voor de medewerkers loopt goed. De medewerkers hebben een uitgebreide cursus gekregen van dierenartsen uit Bamako. een deel van de moringaproductie dient als hoogwaardig veevoeder.

Opleiding kippengaas

Kippengaas is een essentieel onderdeel van het leven op het platteland om zaken te beschermen tegen loslopende dieren. We zijn een opleiding begonnen in het fabriceren van kippengaas. De ijzeren tafels komen uit Bamako, als alles goed gaat zal dit project werk opleveren voor tien mensen. Deze zijn dan meteen weer Here Bugu medewerkers met alle nieuwe ervaringen die ze bij ons opdoen.
Deze vrouw moet er nog even aan wennen dat je bij dit werk niet je mooiste jurk aantrekt
Door een leraar uit Bamako, die 14 dagen op Here Bugu bleef, worden de beginselen van de techniek onderwezen.
ook theorieles hoort bij de cursus
De tassen doen het goed in Bamako. Dit wordt de basis van de leer-opleiding met een vaste basiscollectie van vijf verschillende producten.


Een blik op Here Bugu direct na de regentijd


zondag 15 juli 2018

Tien jaar Here Bugu


Eind 2018 bestaat Here Bugu 10 jaar. We begonnen met één hectare, in 2015 konden we de tweede hectare aankopen en nu in 2018 kunnen we er nog twee hectares bijkopen. Een emotioneel moment voor Baba en mij. Ik herinner me dat we in 2009 al zeiden dat we graag deze vier hectares wilden hebben om werk te kunnen bieden voor veel mensen en ruimte voor alle activiteiten. En nu is het zo ver!
Kijk naar de indrukwekkende foto's. En alles door de medewerkers zelf gebouwd en aangelegd.
eind 2008

2012, de eerste hectare bebouwd


tweede hectare (links) erbij en beplant
3e en 4e hectaren die voornamelijk zullen worden gebruikt als landbouwgrond.
Een tweede watertoren
De werkzaamheden aan de tweede watertoren zijn in volle gang. Anderhalve meter de grond in gaat de betonnen verankering. Deze watertoren zal aangesloten worden op de tweede diepe put die voldoende water geeft voor de landbouwgrond.

Nianfo de meestersmetselaar heeft de leiding

Diarra is verantwoordelijk voor het ijzervlechtwerk
Hierom heen gaat de bekisting waar het cement in wordt gegoten
De rijst
Afgelopen maand is het tweede gedeelte van de rijst en gierst van de rijstactie van december 2017 verdeeld over de gezinnen om Here Bugu heen. Het gebeurde in het donker voor de voorzichtigheid. De zakken werden zonder ceremonies bij de families afgeleverd. Hun dankbaarheid was groot.


De hitte
Er werd dit jaar veel geklaagd over de hitte. Sedou zei dat ze soms niet meer wisten waar ze het moesten zoeken. Sommigen op Here Bugu vonden een oplossing:


De foto's van Sedou
Sedou beschouwen we als onze hoffotograaf. Ooit vroeg ik hem foto's te maken van de ambachten.
Daaruit ontstond een mooi boek dat ik voor hem maakte.


Het boek is te bekijken via de volgende link:

Sedou Keita
Naar aanleiding van de prachtige fototentoonstelling in het FOAM de afgelopen maanden stuurde ik een aantal van de portretten van Sedou Keita naar Sedou met de vraag om zich de komende tijd bezig te houden met het fotograferen van alle medewerkers op een wijze zoals ze zelf graag gefotografeerd zouden willen worden. Daar gaan we ook een boek van maken met de verhalen over de mensen erbij.

foto's van Keita



Een voorproefje van de foto's van Sedou voor het nieuwe boek:





dinsdag 1 mei 2018

There is no terror in the bang

Een wijsheid van Hitchcock die niet alleen voor thrillers geldt luidt:
“There is no terror in the bang, only in the anticipation of it.”



Dat was wat ik ontdekte toen ik zo ergens in mijn vijftiger jaren, om uit een existentiële crisis te komen, besloot om ‘enge’ dingen te gaan doen. Niet gevaarlijke dingen maar dingen die ik ‘eng’ vond. Jarenlang heb ik geoefend. Het bleek dat het bij mij er vooral om ging om dingen alleen te doen. Want wanneer je iets alleen doet neem je ook de volle verantwoordelijkheid voor de situatie waarin je je bevind. Er is niemand waartegen je kunt aanleunen en zeggen: “zouden we niet zus of zo’ of “ als jij anders had gedaan dan….”. Nee, je staat er midden in en moet handelen of oplettend wachten en vooral goed blijven kijken. Dat oefenen heeft me veel energie opgeleverd en vertrouwen in mezelf. Veel mensen vragen me of ik niet vaak bang ben in Mali. Nee dus. Angst heeft te maken met de voorstelling van wat er voor vreselijks kan gaan gebeuren maar nog niet gebeurt. Ondertussen raak je verlamd en die reactie is gevaarlijk. Dus leerde ik diep te ademen, niet te anticiperen met voorstellingen van wat er zou kunnen gebeuren en goed op te letten.
Ik herinner me een uitzondering. Mijn bed onder het muskietennet met schone lakens was altijd mijn veilige haven waar ik kon bijkomen en nieuwe krachten opdoen. Op een avond sloeg ik de lakens op en zat er een gigantische pad in mijn bed.
Ik was verlamd van angst. Dat beest overigens ook, te zien aan het op en uitblazen van zijn wangen en zijn uitpuilende padde-ogen. Waarschijnlijk permitteerde ik het me om hysterisch van angst te zijn omdat het tenslotte geen levensbedreigende situatie was. Maar al gauw sloeg de angst om in vlammende woede. Hoe haalde dat stomme beest het in zijn hoofd om zich te nestelen in mijn toch al niet groot bemeten comfortzone. Op mijn geschreeuw kwamen de buren aansnellen met machetes en stokken, klaar om de vijand te verslaan. Toen ik sprakeloos naar de pad wees zakten de machetes en de stokken naar beneden en keken zij sprakeloos van mij naar de pad en terug. Tenslotte hebben ze hem gevangen, meegenomen en geroosterd op hun vuurtje, een smakelijk hapje bij de karige maaltijd. Vervolgens kon ik moeilijk inslapen. Ik vond mezelf niet meer zielig maar het lot van dat beest dan weer wel.

Mali is een ’crisiszone’, een land op de rand van oorlog. Ik ben net weer terug na een kort verblijf. Na lang beraad leek het ons niet verstandig om van Bamako door te reizen naar Here Bugu. Zorgvuldige afweging ging aan dit besluit vooraf. Het leek ons beter om, in het belang van de voortgang van Here Bugu en de veiligheid van iedereen, niet te provoceren door als blanke, in de ogen van terroristen en bandieten een vertegenwoordiger van het Westen, daar rond te lopen. Baba en ik hadden volop de tijd om in de hoofdstad alle activiteiten door te spreken en de koers bij te stellen.
Op Here Bugu gaat het goed. De opleidingen aan jongeren zijn een groot succes en er zijn lange wachtlijsten. Bij de laatste opleiding waren zo’n 30 jongens en meisjes betrokken. De jongens leerden stoelen maken en ook brandstof besparende fornuizen uit oude olievaten. De meisjes leerden tassen vlechten.
De leerlingen krijgen tijdens de opleiding ook een warme maaltijd. Sommigen stoppen hun deel in een lapje stof om thuis aan jongere broertjes en zusjes te geven. Ook doen ze mee aan de kringoefeningen die de samenwerking bevorderen en plezier geven.

Op stapel staan opleidingen in leerbewerking, de productie van kippengaas en armbandjes maken. De vrouwen in Djennee werken door aan de grote armbanden die in Nederland verkocht worden door Return te Sender en de Monchy Beads. In Bamako worden de leren tassen verkocht. Ook wordt binnenkort begonnen aan de bouw van een tweede watertoren en de aanleg van waterleiding op de tweede hectare. Werkgelegenheid dus.

In verlengde van de opleidingen is het belangrijk dat we ook werk creëren voor de jongeren.
Op deze manier leveren we een bijdrage aan oplossingen voor de migratie problematiek. Meestal willen jongeren helemaal niet weg maar hebben zij geen keus.

De crisis in Mali stimuleert ons daarom om op volle kracht verder te gaan en een bijdrage te leveren aan de verbetering van de omstandigheden. Ondertussen werken we aan nieuwe plannen. De mensen rekenen op ons!

laatste google earthfoto, de onderste kale hectares willen we er binnenkort graag bijhebben

een leerling van de stoelen opleiding met de leraar
een leerling van de blikslagers-opleiding
de trotse leerlingen met hun eerste houtbesparende fornuis voor thuis

leren armbandjes maken
en tassen




leerlingenoverleg met de leraren


er zijn inmiddels 11 koeien, een project waar medewerkers participant in zijn. het is een alternatieve vorm voor een sociale verzekering


werken aan de bescherming van de bomen


een bruiloft van vrienden







de laatste nieuwsbrief
Terugblik 2017 en vooruitblik 2018
Download verslag (.pdf, 3,5MB)